LÁ THƯ ĐẦU NĂM 2026
Thương gửi người thương,
Hôm nay là ngày đầu năm mới – 01.01.2026.
Năm cũ 2025 đã khép lại theo lịch thời gian,
nhưng sự thật thì mỗi phút giây đều mới.
Mỗi sát-na là một sự tiếp nối (continuity),
mỗi millisecond, mỗi sát-na là một cơ hội để trở về.
Trong khoảnh khắc chuyển năm tại Yangon,
tiếng pháp hoà cùng tiếng pháo vang lên giữa không gian tĩnh lặng,
như một lời nhắc nhẹ nhưng rất rõ:
Không phải năm mới làm ta mới,
mà chính sự tỉnh thức trong từng hơi thở làm ta mới.
Đầu năm mới, điều quan trọng không phải là mong cầu điều gì ở tương lai,
mà là chăm sóc giây phút hiện tại cho thật sâu.
Khi hiện tại được nuôi dưỡng bằng chánh niệm,
tương lai tự nhiên lành mạnh.
Năm mới không phải là một đường ranh cắt đứt đoạn,
mà là sự tiếp nối của dòng sống đang biểu hiện.
Nếu ta sống sâu sắc trong hiện tại,
thì mỗi ngày đều là mùng Một,
mỗi hơi thở đều là giao thừa.
Và có một điều rất đẹp mà người thực tập sâu sẽ tự mình chạm tới:
khi chánh niệm và định lực đủ lớn, ta bước ra khỏi thời gian, chạm vào sự vô thời.
Những khái niệm như “năm mới”, “năm cũ”, “tuần”, “tháng”, “giờ”, “phút”…
đều chỉ là những quy ước do tâm con người đặt ra.
Thời gian không đến, cũng không đi.
Chỉ có tâm ta đang chuyển động trong những ý niệm mà chính ta tạo dựng.
Nếu nhìn sâu, ta sẽ thấy:
năm mới không nằm ở đồng hồ, mà nằm ở tâm mới.
Khi tâm tĩnh lặng, sáng trong, thanh tịnh,
thì khoảnh khắc nào cũng là mới,
bước chân nào cũng là mới,
hơi thở nào cũng là mới.
Khoa học hiện đại nói về “tính phi địa phương (non-locality)”,
về khả năng vượt khỏi không gian (space) – thời gian (time).
Đạo Phật từ lâu đã chỉ dạy điều ấy qua thực tập quán chiếu:
khi chánh niệm vững, định lực sâu,
ta có thể tiếp xúc với tính vô thời – vô xứ ngay trong giây phút này.
Không cần đợi sang năm.
Không cần đợi sang giờ khác.
Chỉ cần trở về,
là ta đã bước vào vùng trời không còn bị thời gian chi phối.
Đó mới chính là món quà đầu năm lớn nhất mà ta có thể tự trao cho mình.
Nhìn sâu vào Khổ – Tập – Diệt – Đạo, ta thấy:
• Khổ không đến từ cuộc đời, mà từ cách ta tiếp xúc với cuộc đời.
• Tập là những thói quen tiêu thụ, phản ứng, suy nghĩ trong vô minh.
• Diệt là khả năng thắp sáng ánh Minh làm bóng tối vô minh tan biến. Khả năng tắt được ngọn lửa phiền não ngay trong hiện tại.
• Đạo là con đường đang đi dưới chân ta – Bát Chánh Đạo.
Bát Chánh Đạo là kim chỉ nam để chuyển hóa khổ đau:
Chánh kiến – Chánh tư duy – Chánh ngữ – Chánh nghiệp –
Chánh mạng – Chánh tinh tấn – Chánh niệm – Chánh định.
Đây không phải là lý thuyết để học thuộc,
mà là đường thực tập,
để thân tâm được chữa lành ngay trong đời sống thường nhật.
Trong quá trình hành trì và chia sẻ pháp,
sư chỉ gom góp lại tinh túy của Bát Chánh Đạo, 37 phẩm trợ đạo,
để diễn đạt thành 7T – một cách nói giản dị, dễ nhớ,
giúp người hữu duyên có thể ứng dụng ngay trong đời sống:
Tín – Thức – Thực – Tập – Thiền – Thiên – Thương.
• Tín: niềm tin vững chãi vào con đường thiện lành, vào khả năng chuyển hóa của chính mình.
• Thức: tỉnh thức để thấy rõ thân – tâm – hoàn cảnh, nhận diện những gì đang nuôi dưỡng và những gì đang làm tổn hại.
• Thực: nuôi dưỡng thân tâm bằng bốn loại thực phẩm lành, tránh xa những độc tố vật lý và độc tố tâm thức.
• Tập: thực hành đều đặn, chuyển hóa từng thói quen chưa tốt;
biến những thói quen mang khổ đau thành những thói quen mang sức khỏe, an lạc.
• Thiền: an trú, quán chiếu, trở về với hơi thở;
để thân lắng dịu, tâm sáng trong, trí tuệ hiển lộ.
• Thiên: hướng tâm về điều cao đẹp, rộng lớn, thanh tịnh;
trở về với thiên nhiên trong ta và thiên nhiên xung quanh,
để thấy mình không tách rời muôn loài.
• Thương: mở lòng, nuôi dưỡng hiểu biết và từ bi;
để tình thương lớn dần thành vô lượng,
tình thương vô điều kiện – năng lượng chữa lành vi diệu,
không bao giờ gây khổ đau cho người, cho muôn loài và cho môi trường sống.
7T không phải là điều gì để phô trương,
chỉ là một cách sắp xếp lại những gì Đức Phật đã dạy,
để người học dễ nhớ, dễ thực tập,
và có thể đem vào từng bữa ăn, từng bước chân, từng hơi thở.
Điều kỳ lạ và mầu nhiệm là:
nhiều ngàn người hữu duyên đã bớt khổ, hồi sinh,
thậm chí thoát khỏi những bệnh hiểm nghèo
khi thực tập 7T một cách chân thành, đúng cách và đều đặn.
Có vị tiến sĩ, đại biểu Quốc hội,
và có cả những vị đang công tác ở trung ương,
sau khi thanh lọc thân – tâm đã viết thư chia sẻ:
“Phép màu 7T linh nghiệm.”
Sư không xem đó là công lao của ai,
mà chỉ là minh chứng cho sức mạnh vận hành của pháp (dhamma),
cho khả năng tự chữa lành vốn có trong mỗi con người
khi biết trở về đúng cách.
Không ai chữa ai.
Chỉ cần niềm tin đúng và chánh kiến có mặt,
pháp tự vận hành,
và người thực tập chân thành tự hồi sinh khi duyên hội đủ.
Đức Phật dạy có bốn loại thực phẩm nuôi dưỡng thân và tâm được ứng dụng rõ nét trong Rừng Gọi:
1. Đoàn thực – thức ăn đưa vào thân
Ăn những gì nuôi dưỡng, có khả năng ngừa bệnh
là đang thực tập chánh kiến.
Ăn trong vô minh, chạy theo khoái khẩu
là đưa độc tố vào thân tâm.
2. Xúc thực – những gì ta tiếp xúc
Hình ảnh, âm thanh, tin tức, mạng xã hội…
đều có thể là thuốc hoặc là độc.
Không xem, không đọc những nội dung gieo sợ hãi, căm thù, bạo động
chính là bảo hộ tâm và thân.
3. Tư niệm thực – những ước muốn sâu kín
Ước muốn được nuôi bằng tham – hơn thua – chiếm hữu
sẽ sinh khổ.
Ước muốn được nuôi bằng hiểu và thương
sẽ làm tâm nhẹ lại.
4. Thức thực – dòng tâm thức tiếp nối
Điều ta lặp lại mỗi ngày sẽ trở thành ta trong tương lai.
Chánh kiến giúp ta thấy rõ:
không phải đời sống làm ta khổ,
mà là vô minh trong cách ta tiêu thụ đời sống.
Nhiều người nhìn Thập Nhị Nhân Duyên như một vòng luân hồi sinh tử.
Nhưng khi nhìn bằng chánh kiến, ta thấy đây cũng là con đường giải thoát.
• Khi vô minh dẫn đường → sinh tử tiếp diễn.
• Khi minh khởi lên → từng mắt xích trở thành cửa mở.
Ái được soi sáng thành hiểu thương.
Thủ được nhận diện để buông.
Hữu không còn kéo ta đi.
Và sinh – lão – tử trở thành sự chuyển hóa,
không còn là nỗi sợ.
Thấy được tính tương tức, vô ngã và tiếp nối thì ta không còn kẹt vào nhị nguyên,
và thấy rõ con đường vượt thoát ngay trong đời này.
Thời đại này có nhiều thứ được gọi là tiện nghi,
nhưng lại nuôi dưỡng bệnh tật và bất an.
Không cần chống đối.
Không cần phê phán ai.
Chỉ cần tỉnh thức và tỉnh táo.
• Chọn thức ăn sạch, đơn giản, vừa đủ.
• Tiết thực, nhịn ăn nhẹ đến sâu phù hợp một cách hiểu biết và khoa học để cơ thể có cơ hội thải độc và tự cân bằng bên trong.
• Giảm tiêu thụ, tăng thiền tập và tỉnh thức.
• Giữ tâm không bị cuốn vào vòng xoáy thông tin độc hại.
Cách bảo vệ sâu sắc nhất
không phải là chống lại thế giới,
mà là quay về chăm sóc thân – tâm.
Nguyện cho tất cả người thương hữu duyên đọc được những dòng này
như nghe được một tiếng chuông.
Nghe để dừng lại.
Nghe để trở về.
Nghe để tự hỏi:
Ta đã và đang nuôi dưỡng điều gì trong thân và tâm mình?
Nguyện cho tất cả vượt qua bệnh đau, u sầu, phiền não.
Nguyện cho chánh kiến – Minh và chánh niệm có mặt trong từng bữa ăn, từng cú chạm, từng tiếp xúc.
Nguyện cho mỗi người tìm thấy con đường tự do, an lạc của chính mình.
Trân trọng, yêu thương, biết ơn và tin cậy.
Sadhu. Sadhu. Sadhu.
– Tỷ kheo Tuệ Đức (Sư Rừng Gọi) –